Wat zijn de oorzaken van migraine?

Leestijd 3 minuten
breinkennis – Jongeren – Leerkrachten

In Nederland kampen zeer veel mensen dagelijks met hoofdpijn, maar migraine en hoofdpijn zijn niet hetzelfde. Kenmerken behorende bij een migraineaanval lees je hier. Dit veelvoorkomende breinziektebeeld verstoort het dagelijks leven van ca. 2 miljoen (!) Nederlanders en met zo’n 70.000 migraine aanvallen per dag is het tijd om de oorzaken eens goed onder de loep te nemen. Dit doen we samen met klinisch psycho-neuro-immunoloog Erik Schut.

Oorzaken van migraine

Een migraineaanval start vaak met een zogeheten ‘aura’ waarbij zintuigen als zicht, gehoor of geur ineens uitvallen of juist versterken. Dit heeft te maken met de dynamiek in de bloedvaten. Bij een migraineaanval vernauwen de bloedvaten in de hersenen zich, waardoor bijvoorbeeld het zicht vertroebelt of er tijdelijk uitval plaatsvindt in het gezicht of andere lichaamsdelen. Migrainepatiënten herkennen een aanval vaak aan deze specifieke waarschuwingstekens.

Nadat de bloedvaten zich hebben vernauwd, verwijden deze weer en dat is het moment waarop de vaak ondragelijke hoofdpijn zich aandient. Migraine start dus zelden direct met hoofdpijn, er gaat vaak een vernauwing van de bloedvaten met bijbehorende klachten aan vooraf.

Maar wat zorgt er nu voor dat deze onprettige dynamiek in de bloedvaten zich voordoet? Er zijn verschillende prikkels die hiertoe kunnen leiden en vaak is het een combinatie van factoren.

In de bloedvaten van de hersenen bevinden zich diverse receptoren. Zo bevinden onder andere de receptoren voor oestrogeen, histamine en serotonine zich hier. Als sommige receptoren te sterk geactiveerd worden door verandering in de hoeveelheid serotonine of histamine ,kan dat de bloedvaten prikkelen en leiden tot vernauwing.

Ook de aangezichtszenuw, de nervus trigeminus die ook door problemen in het gebit geprikkeld kan worden, speelt vaak een rol bij de migraine.

Wanneer er een verstoring is in bijvoorbeeld de oestrogeen, serotonine of histaminebalans, kan dit een trigger zijn voor migraine. Zaken als stress, te weinig beweging of kortstondig zuurstoftekort (bijvoorbeeld bij intensief sporten) kunnen deze verstoringen teweeg brengen.

Tot slot is uit onderzoek gekomen dat de NMDA receptor (deze is betrokken bij de impulsoverdracht tussen twee zenuwcellen) vaak wordt overprikkeld bij een migraineaanval, wat effect heeft op het vernauwen en verwijden van de bloedvaten. GABA, taurine, lysine en magnesium zijn stoffen die de NMDA receptor remmen en een migraineaanval dus kunnen verlichten of zelfs voorkomen. Stoffen die de NMDA receptoren juist activeren zijn met name te vinden in de e-nummers E620 t/m E625. Je kunt dan denken aan glutamaat en andere smaakversterkers.

De invloed van leefstijl

Met leefstijl kun je al heel veel doen. Want wanneer je weinig beweegt, suikerrijk eet, korte nachten maakt en veel stress ervaart, is de kans aanzienlijk dat je hormonen uit balans zijn. En een verstoring in je hormonen, kan leiden tot migraine. Enkele voorbeelden: eet je veel suiker dan kan het zijn dat de suikerspiegel heel erg gaat schommelen en bij een lage suikerspiegel kan er minder serotonine gemaakt worden wat kan storen.

Of neem bijvoorbeeld stress. Bij stress wordt er door je lichaam het hormoon cortisol aangemaakt. Cortisol remt de werking van histamine en een gevoeligheid voor histamine kan leiden tot, jawel, migraine…

Om je leefstijl ‘migraine proof’ te maken is het dus belangrijk om gezond en gevarieerd te eten, veel groenten toe te voegen aan je maaltijden en bewerkte voeding zoveel mogelijk te laten staan. Verder is het essentieel om voor voldoende ontspanning te zorgen dagelijks minimaal 30 minuten matig intensief te bewegen. Tot slot is het goed reinigen van je gebit ook een punt van aandacht, zeker wanneer je gevoelig bent voor migraine. Ontstekingen in de mond zouden middels de trigeminuszenuw een oorzaak voor migraine kunnen zijn.

Praktische tips

  1. Houd een migraine dagboekje bij
    • Het meest belangrijke is om uit te zoeken in welk systeem jouw migraine trigger ligt. Is het hormonale migraine, inspanningsmigraine of ligt jouw trigger misschien in specifieke voedingsmiddelen? Het bijhouden van een dagboek kan inzichten geven!
  2. Drink eens een kopje koffie (dit werkt vaak goed bij een beginnende aanval, ook bij hoofdpijn in de ochtend kan een kopje koffie goed werken).
  3. Verhoog je serotonine niveau
  4. Vermijd voeding met de e-nummers E620 t/m E625
  5. Neem supplementen als GABA, Magnesium Tauraat en L-Lysine
  6. Zorg dat je je stress onder controle hebt door dagelijks meditatie- en ademhalingsoefeningen te doen
  7. Zorg voor een stabiel bioritme